Τρίτη, Δεκεμβρίου 08, 2009

Παράθυρο

Έχεις δει την ταινία Notes on a Scandal? Καταπληκτική Judi Dench στο ρόλο της δασκάλας που έχει εντελώς δαγκώσει τη λαμαρίνα με την επίσης δασκάλα Cate Blanchett. Και λογικό. Πιο πλάσμα δεν θα δήλωνε ερωτευμένο με την Cate;
Στην αρχή της ταινίας, η δασκάλα Judi Dench παρακολουθεί τα νεαρά Βρετανόπουλα που πηγαίνουν για πρώτη μέρα στο σχολείο. Στο δημόσιο σχολείο. Και σκέφτεται, έτσι όπως τα κοιτάει από το παράθυρο, «έρχονται οι αυριανοί υδραυλικοί και εργάτες της χώρας». Λογικό. Σε μια κοινωνία αυστηρά ταξική όσο η βρετανική, το δημόσιο σχολείο έχει αποστολή.
Σήμερα το θυμήθηκα όλο αυτό που σε είδα στο τρένο να κατεβαίνεις στο κέντρο για το πανεκπαιδευτικό συλλαλητήριο. Ενώ θαυμάζω αυτή τη γλυκιά αλλοκοτιά σου, τα δεκάδες gadget και piercing που καλύπτουν το είναι σου, ταυτόχρονα τρομάζω που μου θυμίζεις περισσότερο αγρίμι. Όχι δεν γέρασα ακόμα. Μόλις χθες (άντε προχθές) ήμουν στη θέση σου και δεν με θυμάμαι έτσι. Δεν είχα τα μέσα για να με θυμάμαι έτσι. Καμιά φορά σε βλέπω σε τηλεοπτικές εκπομπές και ενώ αρχικά γουστάρω που φτύνεις κατάμουτρα τον καθωσπρεπισμό τους, σε λίγα λεπτά απογοητεύομαι που δεν έχεις μάθει να μιλάς, να συζητάς, να ανέχεσαι το διαφορετικό. Υπάρχει μόνο η φωνή σου. Και μιας και μιλάμε για τη φωνή σου, για τη γενιά σου, για το μέλλον σου, για την οργή σου, πες μου: γιατί μία φορά δεν φώναξες με όλη σου τη δύναμη για τα γελοία μαθήματα που σε διδάσκουν; Για το ένα και μοναδικό βιβλίο που σου δίνουν; Για τις άχρηστες γνώσεις που σε φορτώνουν; Για την άγνοια που θέλουν να έχεις για το αύριο που έχει ήδη σκάσει μύτη και εσύ δεν το έχεις πάρει είδηση; Δεν σε άκουσα να πεις μια κουβέντα για τα σχολεία που κλείνουν το πρωί για τη γρίπη, ενώ τα φροντιστήρια το απόγευμα είναι ανοιχτά.
Και μεθαύριο; Θα πας σε μια σχολή και θα πιπιλίζεις ατάκες που άλλοι είπαν πριν από σένα. Αλλά δεν θα κάνεις ούτε μία διαδήλωση για τους άχρηστους καθηγητές που δεν πατάνε στο μάθημα, τις περιορισμένες βιβλιοθήκες, τα ΤΕΙ της πλάκας, τα ελάχιστα μεταπτυχιακά που απευθύνονται σε κολλητούς και παρέες. Ούτε θα επιχειρήσεις στην πράξη να υπερασπιστείς ο ίδιος το άσυλο, που εσένα κυρίως αφορά.
Ξέρω τι θα μου απαντήσεις: μεγαλώνεις σχεδόν μόνος, με γονείς που δεν προλαβαίνουν να είναι γονείς, με κόλακες που δεν μπορούν να συγκρατήσουν τα σάλια τους, με τηλεοπτικά πρότυπα, δεκάδες υποχρεώσεις και εκατοντάδες επιλογές που σε αφήνουν ανικανοποίητο.
Και μέχρι να τελειώσουμε τη συζήτηση, η Παιδεία θα έχει γίνει κατάκτηση για εκείνους τους λίγους που πάνε στο ιδιωτικό σχολείο και στο ξένο πανεπιστήμιο. Και μετά θα σου πάρουν την καλή δουλειά. Και εσύ με τις δεκάδες άχρηστες γνώσεις θα τρέχεις να παρακαλάς για ένα Stage. Με μοναδική παρηγοριά τις κολακείες των Λάκηδων και των χορτασμένων για τους νέους που έχουν πάντα δίκιο.
Και αν δεν είναι η Judi Dench στο παράθυρο να προβλέπει το μέλλον σου ή εγώ -ο ισοπεδωτικός και αντιδραστικός- να σε παρατηρώ στο τρένο, θα είναι η ζωή που σε προσπερνά.

28 σχόλια:

  1. Νομίζω πως αν πρόσθετα έστω και μία λέξη θα βεβήλωνα αυτό το ποστ.

    Αναπάντεχη έκπληξη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. spy, όχι μία, 15 προσθέσατε!
    συμφωνώ aposito σε όλα!
    και όχι μόνο για τους σημερινούς, αλλά και για εμάς τους χτεσινούς..
    δεν θυμάμαι ποτέ να αντιδράσαμε για καθηγητές, για μεταπτυχιακά, για φροντηστήρια.
    και από αυτήν την άποψη μου αρέσει που οι σημερινοί μαθητές έστω κι αν υπάρχει σε ένα βαθμό σε αυτή την αντίδραση μια λογική του συρμού βρίσκουν ένα τρόπο έκφρασης..
    και αναρωτιέμαι και νευριάζω με μένα που πολλές φορές μένω αδρανής και μένω κι εγώ να κοιτώ από το παράθυρο καταγράφοντας και όχι συμμετέχοντας..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Ωδή στον αντιδραστικό μαθητή..
    Πολύ καλό αλήθεια!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Δεν μπορώ να πω πως συμφωνώ... νομίζω οτι τα πιτσιρίκια κάνουν πολλά παραπάνω πράματα απ' ότι έκανε η δική μας γεννιά. Κι όταν κάνουν καταλήψεις και ζητάνε όλα αυτά που είπες, όλοι οι "μεγάλοι" λέμε οτι απλώς θέλουν να χάσουν μάθημα!

    Τι να πω... το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι!

    (γιατί αν δεν βάλω φαγητό μέσα, δεν μπορώ να συζητήσω!)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Εννοείται πως θα συμφωνήσω με το μανιταράκι!
    Το να κατηγορείς του έφηβους είναι σαν να τα χώνεις σε ένα νεογέννητο γιατί δεν μιλάει!
    Τόσο απλό!
    Θα περίμενα να κατηγορήσει κανείς εκείνους που αποφασίζουν για τα παιδιά.
    Αν όμως χωρίσουμε σε κομμάτια την ευθήνη, εκείνη των παιδιών θα μοιάζει με ψίψουλο της πίτας!
    Φυσικά γιατί είναι παιδιά και ακόμα δεν έχουν κατασταλαγμένη γνώμη, γι' αυτό και τα εκμεταλεύονται οι φοιτητικές παρατάξεις και τα εντάσουν εύκολα σε μαντριά.
    Το μόνο που έχουν να μας δώσουν είναι η αστείρευτη ορμή τους και το ένστικτό τους, πράγματα που εμείς οι μεγαλύτεροι έχουμε προ καιρού πουλήσει...

    Το ψάρι πάντα βρωμάει απ' το κεφάλι!

    Τις καλημέρες μου!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Αν για κάτι έπρεπε να κατέβουμε στους δρόμους ΟΛΟΙ μα ΟΛΟΙ είναι το εκτρωματικό εκπαιδευτικό σύστημα αυτής της χώρας. Που γεννάει τα οργισμένα αυτά παιδιά και τις μικρές καθημερινές κολάσεις που βιώνουμε καθημερινά. Οφείλουμε μια μεγάλη συγγνώμη στα παιδιά και μηδενική ανοχή στα γελοία πειράματα στην Παιδεία. Θα έπρεπε να φτύνουμε τον εαυτό μας στον καθρέφτη που δεν κάνουμε τίποτε απολύτως...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Μια μικρή προσαρμογή στα ελληνικά δεδομένα... μακάρι αυτά τα παιδιά να ήταν οι αυριανοί υδραυλικοί. Θα έλυναν το οικονομικό τους πρόβλημα και θα εξασφάλιζαν στην οικογένειά τους μια άνετη ζωή. Δυστυχώς είναι οι αυριανοί πτυχιούχοι από θεωρητικές σχολές που κανείς ποτέ δεν κατάλαβε γιατί φτιάχτηκαν, αν πρέπει ντε και καλά να συνδέσουμε τις σπουδές με την επαγγελματική αποκατάσταση.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Πες τα che apos, έτσι είναι και χειρότερα.

    Τουλάχιστον στην Γερμανία το εργατόπαιδο που πάει στο δημόσιο σχολείο της περιοχής του, θα επιλέξει από πολύ νωρίς τον δρόμο που οδηγεί σε κάποιο μπερούφσουλε και όχι σε κάποιο πανεπιστήμιο και θα μάθει μια τέχνη για να βγάζει τις μπύρες και τα μπράτβουρστ του. Δεν θα πάει στην ...Πάντειο με το στανιό, ή στο ΤΕΙ Ζαμπονοκοπτικής Τρικάλων Κορινθίας για να τυλίγει σουβλάκια με το πτυχίο του.

    No offence για την Πάντειο και τις σπουδές της, αλλά επαγγελματική αποκατάσταση δεν δίνει.

    --------

    Off topic του κερατά.

    Τώρα που στο μουντιάλ την 3η αγωνιστική του ομίλου ενδέχεται η Αργεντινή να είναι αδιάφορη και η Ελλάδα να καίγεται για βαθμούς, οφείλεις να δωροδοκήσεις όλη την Αργεντίνικη αποστολή του Μαραδόνος συμπεριλαμβανομένου, με ένα κοντέινερ "Crunchy" elaborados en Grecia ανά άτομο.

    Ζήτω το έθνος.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. kikop και Μανιταράκι, προφανέστατα δεν υπάρχει λόγος να συμφωνήσουμε. Εδώ κανείς δεν διεκδικεί τη μία και μοναδική αλήθεια. Δεν κρίνω κανέναν, απλά διατυπώνω τις σκέψεις μου και την εμπειρία μου. Και η εμπειρία μου λέει ένα πράγμα: από το σπίτι μου πήρα μόνο Παιδεία και τρόπους. Τίποτε άλλο. Μα τίποτε άλλο.
    Στο θέμα με το ψάρι που βρωμάει από το κεφάλι κανείς δεν διαφωνεί. Και σε αυτό το blog έχουν γραφτεί δεκάδες post.
    Απλά οι νέοι μπορούν -γιατί έχουν πλέον τα μέσα- να μην σκέφτονται όπως το κεφάλι που βρωμάει. Μην ξεχνάμε ότι ο νέος των 15 σήμερα δεν είναι όπως ο νέος των 15 της δεκαετίας του 1980. Εκεί κυρίως είναι η ένστασή μου. Και σε κάτι ακόμα: δεν πιστεύω ότι ο νέος έχει πάντα δίκιο. Έχει δίκιο όταν χρησιμοποιεί σωστά την κριτική του σκέψη. Και για να την χρησιμοποιήσει σωστά έχει πολλά μέσα στη διάθεσή του.

    Polse, μήπως να δώσω στην albiceleste λίγο πατσά; Καλύτερα αποτελέσματα θα έχει για την τρίτη αγωνιστική. Ελπίζω να μην χρειαστεί να καρδιοχτυπήσουμε. Κυρίως να μην χρειαστεί να διαλέξουμε κερκίδα.

    Juanita, έχεις δίκιο. Το πτυχίο είναι η υπέρτατη ελληνική αξία. Η λέξη και μόνο μάς γεμίζει υπερηφάνεια. Για τις άχρηστες Σχολές έχω απλά μια ένσταση: πρέπει να υπάρχουν γιατί πίσω από αυτές κρύβονται επιστήμες και γνώσεις που δεν πρέπει να χαθούν. Και σε αυτό μάλλον το Δημόσιο Πανεπιστήμιο καλείται να βγάλει τα κάστανα από τη φωτιά. Το ποιος θα τις διαλέξει και γιατί, είναι άλλο ζήτημα.

    Pasta, συμφωνώ. Και την προέκταση του εκπαιδευτικού συστήματος τελικά τη ζεις κάθε μέρα εκεί που είσαι τώρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Θα 'θελα να 'χες άδικο, αλλά..

    Με εξέπληξες αυτή τη φορά, αγαπημένε.. Άλλο ύφος. Πόσα ακόμα μας κρύβεις ;)

    Besos.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Γεια σου Apos,

    Εγώ θα συμφωνήσω απόλυτα στο κείμενο σου. Οχι μόνο σε αυτά που γραφεις για τους σημερινούς μαθητές, αλλά και για εμάς που περάσαμε από τα θρανία του δημόσιου σχολείου και πανεπιστημιου λίγα χρόνια πριν. Οι αντιδράσεις μας ήταν ήπιες και δεν έφεραν αποτέλεσμα οπότε πρέπει να χαρακτηριστούν αποτυχημένες.

    Μακάρι οι επόμενες γενιές να τα πάνε καλύτερα σε αυτό τον τομέα, αλλά δεν είμαι αισιόδοξος. Πλέον ο ατομισμός είναι η κυρίαρχη ιδεολογία "ζήσε...και αν ζήσει και ο άλλος μπορεί να βρεθούμε για κανεναν καφέ". Καμία συλλογικότητα, καμία συντονισμένη προσπάθεια, καμία διάθεση για συζήτηση, για σύνθεση, για λύσεις. Τώρα που τα γράφω καταλαβαίνω ότι κι εμείς έτσι ακριβώς είμασταν...κρίμα πάντως.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Γλυκιά μου Κυρά του Φεγγαριού, από σένα τι να κρύψω; Αδύνατον.

    Φίλε τέως εορτάζοντα ndn, δεν ξέρω ειλικρινά αν ένας μαθητής μπορεί να αλλάξει το εκπαιδευτικό σύστημα. Αυτό το κάνει κάθε υπουργός (όπως είπε και η pastaflora) για να περάσει την ώρα του (λέω εγώ). Μπορεί όμως να στείλει το σωστό μήνυμα: σκέφτομαι σωστά, είμαι μπροστά από εσάς και δεν αναπαράγω τα ίδια κλισέ. Για μένα εκεί θα είναι πάντα το ζητούμενο. Κάποτε παρακολούθησα μια συνεδρίαση της λεγόμενης «Βουλής των Εφήβων». Ειλικρινά μελαγχόλησα: νέα παιδιά που παρίσταναν τους μεγάλους...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Apo μου, δεν υποστηρίζω πως έχουν σωστή αντίδραση και σωστή κρίση οι νέοι, πως θα μπορούσαν άλλωστε, η ηλικία τους και μόνο είναι αποτρεπτικός παράγoντας για γνώση σφαιρική και σωστή κρίση! Απλά πιστεύω πως το μερίδιο της ευθύνης τους είναι ελάχιστο.
    Φταίει εκπαιδευτικό σύστημα, φταίει οικογενειακό περιβάλλον (αν υπάρχει πια και αν υπάρχει δεν μοιάζει καθόλου με αυτό που οι περισσότεροι βιώσαμε το 80) φταίει το κοινωνικοπολιτικό σύστημα που κατάντησε έτσι τους γονείς, φταίνε τα νέα πρότυπα, φταίνε τα ΜΜΕ που τα προβάλλουν, φταίμε οι παλιότεροι που εφησυχαστήκαμε και κυνηγήσαμε το αμερικάνικό μας όνειρο, φταίνε τόσα πολλά αλλά όχι οι νέοι.
    Εκείνοι είναι ο τελευταίος τροχός της αμάξης στο πρόβλημα.
    :-)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Συμφωνώ απόλυτα μαζί σου ότι θα έπρεπε να υπάρχουν, αλλά σε ένα διαφορετικό σύστημα. Εκεί όπου δεν θα είναι συνδεδεμένες οι σπουδές με την επαγγελματική αποκατάσταση, όπως ανοήτως πιστεύουμε στην Ελλάδα. Ή ευελπιστούμε... και επειδή αυτό δεν είναι δυνατόν, καταλήγουμε να θέλουμε να γίνουμε όλοι μόνιμοι δημόσιοι υπάλληλοι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Δεν μαθαίνεται στα σχολεία η κριτική σκέψη, η συμμετοχή στη μάθηση, στην έρευνα, η κατανόηση και η δημιουργική προσέγγιση πολύπλοκων προβλημάτων, η κατανόηση της πληροφορίας αλλά και οι ικανότητα να την επεξεργαστούμε. Η κοινωνική παιδεία, οι αρχές, το ανοιχτό μυαλό, η εμπιστοσύνη στη λήψη αποφάσεων, είναι κάτι που τελικά μας δίνει η οικογένειά μας ή αναπτύσσουμε μόνοι μας μεγαλώνοντας. Υπάρχουν εξαιρέσεις πολλές όπως και σε κάθε κανόνα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Ωραίο σχόλιο.
    Το μικρόβιο της ήσονος προσπαθείας, της έλλειψης ανοχής προς το διαφορετικό, της τεμπελιάς, κτλ. κτλ., δεν είναι προνόμιο κάποιας ειδικής κατηγορίας του πληθυσμού. Το έχουν και οι εκπρόσωποι της γενιάς που περιγράφεις.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. coffee, συμφωνώ για την οικογένεια. Που στη δική μας περίπτωση συνήθως απουσιάζει. Όπως λένε και στα Τρίκαλα Κορινθίας, the lights are on but there's no one in. Όμως όλα αυτά που περιγράφεις -ή τουλάχιστον ορισμένα- θα έπρεπε να ξεκινούν και από το σχολείο. Με μια νέα γενιά ίσως. Παιδιών και δασκάλων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. apos έχω στο μυαλό μου ένα σχολείο που στο μαθαίνει αυτό, ιδιωτικό...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. εμ εκεί είναι το ζήτημα. εγώ πάλι έχω υπόψη μου δύο σχολεία. Ιδιωτικά...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. Υπάρχει τρόπος λοιπόν, που απαιτεί βέβαια τρομερή προετοιμασία και γνώση από τη μεριά του καθηγητή. Μήπως τελικά είναι μόνο η τεμπελιά;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. Δυστυχώς πληρώνουμε τα λάθος σύμβολα.Αν σκεφτείς ότι κάναμε ολόκληρη επανάσταση για μια σημαία.
    Όσο για το παράθυρο...όταν το ανοίγω έχει πάντα συννεφιά και είναι απόγευμα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  22. Ένα από τα πιο ωραία -γλυκό και εθιστικό- ποστ της Ελληνικής μπλογκόσφαιρας.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  23. SK, coffee: προσωπικά δεν θέλω να πιστέψω στην τεμπελιά. Αν και τελικά βλέπω ότι οι περισσότεροι βολεύονται με τη μετριότητα. Την οποία εξυπηρετεί ωραιότατα η αντίληψη να μην αλλάξει τίποτα.

    dj: επαναστάσεις για σημαίες έχουν γίνει εκατοντάδες. Και εδώ και αλλού. Δεν νομίζω ότι φταίει η (εκάστοτε) σημαία, αν οι επόμενες γενιές δεν φροντίζουν να την «φρεσκάρουν».

    Φίλε Φώτη, σε ευχαριστώ. Αμοιβαία η εκτίμηση, όπως γνωρίζεις.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  24. . Από τα πιό ενδιαφέροντα κείμενα που έχω διαβάσει αυτές τις μέρες. Πολύ σημαντική η οπτική γωνία σου που πολλοί την ξέρουν αλλά δεν τούς βολεύει και την ξεχνούν.
    . Ελπίζω να μην έχεις αντίρρηση που την αναδημοσιεύω στο δικό μου ιστολόγιο. Άν υπάρχει πρόβλημα πές μου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  25. Γεια σου Γκιώνη. Δεν έχω κανένα πρόβλημα, ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  26. Με δικο μου ρισκο, διαβαζω παλια σου κειμενα.
    Αληθεια, ποσα θα θελαμε να αλλαξουμε γυρω μας;
    Μεσα μας ομως;
    Η επανασταση ειναι μαζικη η προσωπικη υποθεση;
    Εχω ακομα φωνη και καημο για να κουβαλησω στις μαχες.
    Και οσες δεν γινουν μπροστα σε δημοσια κτιρια θα ειναι οι σημαντικοτερες.
    Καλημερα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  27. Χαρά στο κουράγιο σου, δεν υπάρχει κανένα ρίσκο στη μελέτη. Ευχαριστώ για την εκτίμηση.

    ΑπάντησηΔιαγραφή